Van Gogh en het Expressionisme

Dat Vincent van Gogh vooral na zijn dood beroemd werd is bekend. Zijn werk en leven waren een ware inspiratie voor de volgende generatie schilders. Vooral de Duitse expressionisten waren zeer gecharmeerd van zijn Zonnebloemen en het gezellige Zelfportret met afgesneden oor. Voor het Van Gogh Museum aanleiding Vincent en het Expressionisme onder de loep te nemen.

Wie van de drie
De tentoonstelling is zo ingericht dat je het spelletje ‘Zoek de verschillen’ kan spelen tussen een schilderij van Van Gogh en van een Duitse expressionist. Per twee- of drietal zijn ze bij elkaar gehangen.
De expositie is ingedeeld in twee hoofdstukken met een andere stijl: Die Brücke en Der Blaue Reiter. Schilders in deze stroming waren actief van begin twintigste eeuw tot de Tweede Wereldoorlog, met als voorbeeld mijn favoriete expressionisten Kirchner, Pechstein en Schmidt-Rotluff.

Tragiek
Zoals gezegd werd er niet alleen naar Van Goghs techniek gekeken door de Duitse expressionisten, maar ook naar het tragische levensverhaal. Zijn zenuwziekte, het amputeren van zijn oor en zijn fatale zelfmoord. De tragiek van dit alles komt bijvoorbeeld terug in de indrukwekkende tekeningen van Egon Schiele.

Origineel jatwerk
Opvallend om te zien, is dat de penseeltoetsen van een Van Gogh en een Duitse expressionist zoveel op elkaar lijken. De expressionisten hebben goed gekeken naar de werken van Vincent. De pure en felle kleuren worden als basis genomen voor de eigen kunst, net als het eigenzinnige lijnenperspectief en de wispelturige penseelstreken.
Het ‘kunstje’ wordt misschien wel eens afgekeken. Maar de Duitse schilder blijft er zijn eigen draai aan geven, in stijl of in onderwerp. Helaas moet ik mijn Nederlandse schilderheld af en toe teleurstellen: de Duits expressionistische schilderijen zijn soms echt vetter. Hun werk is strakker, dikker aangezet en heeft meer zeggingskracht.

Trots
Je kan op een leuke manier Van Goghs techniek en leven leren kennen in deze tijdelijke tentoonstelling. Door te vergelijken met andere schilderijen ontdek je wat hem onderscheidt van anderen en welk voorbeeld hij is geweest voor schilders na zijn tijd. Daarbij overvalt je zo lopend tussen alle toeristen ook wel een gevoel van trots, met de blik op onze nationale penseelkunstenaar.


Van Gogh en het Expressionisme is nog tot 4 maart 2007 te zien in het Van Gogh museum. Meer info www.vangoghmuseum.nl

Lees ook de recensie over 125 grote liefdes, te zien t/m 18 januari 2009.