The Books: moordende meditatiesessie

Open de deur voor een stroom van warme bezinning. Vanuit de kleinste tenen kabbelt een zware golf omhoog richting knieën en schouders. Zak langzaam weg in een oceaan van innerlijke rust. Draai het slot om en een zwerm symfonisch fluitende vogels vloeit naar binnen... The Books’ vijfde plaat The Way Out begint in lotushouding.

Zonder zoetstoffen
Een achthoekig brilletje, intellectueel puntende neus en beige broek (waarbij een afritssysteem niet zou misstaan) maken de bandnaam voor de hand liggend. Cellist Paul de Jong en vocalist/gitarist Nick Zammuto lijken types die regelmatig worden opgegraven onder de stoflagen van vergeten antieke boekwinkels. Op miraculeuze wijze hebben deze literaire wormen tijd over. Ze verzamelen geluidssamples, schrijven, recorden en mixen met goedkope software en een samenraapsel van apparatuur. De platen klinken exact zoals ze ontsnapt zijn uit eigen studio; ‘folktronica’ zonder producer of andere zoetstoffen.

Vaagheid
Na de meditatiesessie van openingsnummer Group Autogenics ! wijst een Ierse gids de weg door The Way Out, wat ironisch genoeg niet makkelijk is. Dolend door het wazige woud van onlogische, experimentele instrumentatie is een open geest de enige manier om eindbestemming Group Autogenics II te bereiken. Teksten over vliegende hoofden soezen in een surrealistische slaap. The Books doen denken aan de speelgoedmentaliteit van CocoRosie, terwijl de vocale samples van vriendin Anne Doerner lichtjes herinneren aan Laurie Anderson – maar eigenlijk doet iedere vergelijking af aan de genialiteit en originaliteit van Paul en Nick.

Moordmeisjes
Opvallend is A Cold Freezin’ Night, vanuit een meisje dat jongen wil zijn en haar lugubere moordmanieren op enthousiaste wijze beschrijft. Het is een verrukkelijke chaos van westernklanken, kindergekrijs en afgehakte lichaamsdelen. Om de vrede te behouden opent Beautiful People als kerkdienst en volgt later een speech van Mahatma Gandhi. In voor-het-slapen-gaan-verhaaltje The Story Of Hip-Hop zijn de Nederlandse roots van Paul te ontdekken, maar over het algemeen lijkt het duo afkomstig uit een ander universum. Op korte fragmenten na is er eerder sprake van conceptuele geluidskunst dan van liedjes pur sang.

Dieper, dieper, dieper
Hoewel The Books om financiële redenen genoodzaakt zijn hun werk enigszins geschikt te maken voor live-optredens, vereist ook deze vijfde plaat een intensieve luistersessie. Het album werkt als een grabbelton. Hoe dieper je graaft, hoe meer je krijgt. The Way Out is te unheimisch voor meditatie en te kunstzinnig voor muziek. Stoor je hier niet aan, maar open de deur.

The Way Out van The Books is vanaf nu verkrijgbaar.
Meer info: www.thebooksmusic.com