Lourdes: tussen satire en bewondering
Je hoort wel eens iemand zeggen dat wonderen wel degelijk bestaan. Het enige dat jij hoeft te doen is jezelf ervoor open stellen. Bedevaartsgangers naar Lourdes – de plek waar Maria ooit verscheen – stellen zich zo open voor een wonder dat het bijna beangstigend is. Maar juist wie achter het geluk aan rent…
Bedevaartstocht
Christine is 32 en zit haar hele leven gekluisterd aan een rolstoel. Ze heeft de spierziekte MS en kan zich zo goed als niet bewegen. Om uit haar isolement te komen besluit ze mee te gaan op een bedevaarstocht naar Lourdes. Echt in een wonder geloven doet ze niet. In haar groep – die wordt begeleid door nonnen – zit een aantal oudere dames en een paar chronisch zieken en gehandicapten. Op een nacht staat Christine uit haar bed op en wekt daarmee de afgunst van haar reisgenoten.
Freakshow
Lourdes was een van de beste films van het IFFR van dit jaar. Die kwaliteit schuilt al in het prachtige openingsshot waar we een kantine in Lourdes zien. Rechtsboven zien we een jongen achter een rollator die moeite heeft met lopen. ‘Toch wel knap van die jongen’, denken we als kijker. Even later komt linksonder een lilliputter op een rollator aangesjeesd. Deze uitgekiende scène is het begin van een freakshow die verrassend respectvol blijft en zelfs nog ruimte voor bewondering overlaat.
Beste Pelgrim
Regisseuse Jessica Hausner benadrukt meerdere keren in haar film dat Lourdes toch een beetje het lachertje onder de bedevaartsoorten is. Het is het katholieke equivalent van Disneyworld. Lourdes is een plek waar de bezoeker in de rij moet staan voor de grot om grof geld neer te leggen in een winkel vol Mariabeelden. De lol is helemaal compleet als blijkt dat de nonnen een prijs voor ‘Beste Pelgrim’ uit zullen reiken.
‘Zou het dan toch?’
En dan komt het moment van het wonder wanneer Christine opstaat uit haar bed op staat. Zou het dan toch…?? Jessica Hausner gunt ons momenten van verwondering. Bijvoorbeeld bij de massascènes tijdens de vieringen waar duizenden pelgrims bijeen komen om te bidden. Of de zorg en het geduld die de nonnen geven aan hun pelgrims, die overigens zorgvuldig geregisseerd zijn. Hausner balanceert precies op het randje van satire en verwondering. Daarin geeft ze trouwens geen antwoorden: zo vindt zowel de vrome gelovige als de atheïst iets van zijn gading in Lourdes.
Lourdes, vanaf 11 maart in de bioscoop.
Cast: Sylvia Testud, Léa Seydoux en Bruno Todeschini
