Kenner en Kneus: Alex van Warmerdam

We kennen Alex van Warmerdam vooral van zijn films Abel, Ober en De Laatste Dagen van Emma Blank. Maar Alex is ook theatermaker, schrijver en kunstenaar. ‘Kenner’ Monique van de Wijdeven en ‘kneus’ Maarten van Krimpen gingen naar het Stedelijk Museum in Schiedam om een tentoonstelling te bekijken die zijn bizarre belevingswereld laat zien in allerlei kunstvormen.

Wat viel je op?

Monique: “De expo is spannend. De schilderijen, teksten, beelden uit theatervoorstellingen en filmfragmenten vormen een eenheid. In zijn schilderwerk zit een herkenbare beeldtaal met brede kwaststreken en hoekige gezichten zonder emotie. De absurde settings doen denken aan het surrealisme, zoals de schilderijen van Magritte.”

Maarten: “De bomen en de starre gezichten vielen op. Die bomen zag ik eigenlijk overal wel terug… In de storyboards en filmbeelden van Kleine Teun en De Noorderlingen en in heel veel van zijn schilderijen. En de gezichten die hij op zijn posters en schilderijen toont zijn nooit vrolijk: ze hebben altijd een hele strakke uitdrukking.”

 

 

Waar gaat zijn werk over?
Maarten: “In de gids van de expositie las ik iets over relaties van mensen, dat die zo donker en cynisch zijn zodat je er uiteindelijk wel om móet lachen. Ik heb een aantal van zijn films gezien waarin dit klopt, maar de betekenis achterhalen van zijn gedichten en kleinere schilderijen zal me waarschijnlijk nooit lukken. Die waren zo ontzettend abstract dat ik geen gemene deler kan vinden.”
Monique: “Alex van Warmerdam hanteert een grimmig soort humor en lijkt vaak een spanning of ongemakkelijkheid tussen mensen te willen weergeven. Hij heeft een fascinatie voor het schilderen: je ziet vaak schilders in zijn voorstellingen en gedichten. Er was ook een animatiefilmpje te zien waarin een schilderij steeds meer nieuwe lagen krijgt.” 

 

Waar had je niks mee?
Maarten: “De gedichten deden me niets. Poëzie is toch een wereld die té ver van me af staat en komt op mij over als ‘moeilijk om het moeilijk doen’. Ik had – in tegenstelling tot zijn schilderijen en films – geen zin om me te verdiepen in de achtergronden van zijn gedichten.”
Monique: “De affiches die hij ontwierp voor zijn films en toneelstukken vond ik minder interessant dan zijn andere, meer verbeeldende werk. Dat de schetsen en voorstudies ervan (met commentaar zoals ‘te griezelig bevonden’ bij een schets voor zijn stuk De Laatste Lucifer) in de tentoonstelling waren opgenomen, vond ik dan wel weer leuk.”

 

Wat vond je interessant?
Monique: “Dat hij zoveel disciplines van beeldende kunst toepast. Een op een kussen geprojecteerde video van een geschminkte man (die haast geschilderd leek) vond ik verrassend. De beeldende werken zijn even bizar als de films die we van hem kennen en hij komt in elke discipline goed uit de verf.”
Maarten: “Als filmliefhebber ken ik zijn werk, dus het was tof te zien welke fragmenten er werden getoond. Juist omdát ik zijn films ken, vond ik het ook interessant om te zien hoe hij zich op andere manieren manifesteert. Die steeds maar terugkerende bomen blijven me trouwens wel fascineren… Ik ben héél benieuwd wat daar achter zit.”

 

Gezien: Alex van Warmerdam. schilderijen, film, theater  in het Stedelijk Museum te Schiedam, nog te zien t/m 24 mei 2010.

Meer info: www.stedelijkmuseumschiedam.nl