Aandacht voor Afrika op Beeld Voor Beeld Festival
Het WK voetbal in Zuid-Afrika is al een paar dagen in volle gang. Het is voor het eerst dat dit land, jaren verscheurd door opstanden van diverse bevolkingsgroepen en apartheid, zo'n groot evenement organiseert. De ogen van de hele wereld zullen dus op Zuid-Afrika gericht zijn. Het Beeld Voor Beeld Festival besteedde ook aandacht aan Afrika, maar dan vanuit een antropologische invalshoek.
Geen ordeel
Het dagprogramma bestaat voornamelijk uit films over de apartheid en de nasleep daarvan. Zo zijn ´s middags de films My Beloved Country en Forrest Of Crocodiles te zien. Eerstgenoemde is gemaakt door Saskia Vredeveld en werpt een blik op de Afrikaner Weerstandsbeweging, een extreemrechtse groepering die streeft naar een onafhankelijke staat voor blanke Zuid-Afrikanen. My Beloved Country is begin jaren negentig gemaakt en is de eerste film over de Afrikaner Weerstandsbeweging. Door interviews met de leden en registratie van activiteiten kijkt de kijker een goed beeld van deze groepering. Vredeveld velt geen oordeel, ze observeert slechts.
Angst
Dit geldt ook voor Forrest of Crocodiles van Nieuw-Zeelander Mark Aitken. Hij laat de angst zien van blanke Zuid-Afrikanen voor geweld, misdaad en hun zwarte landgenoten. De mensen die Aitken toont in zijn film, wonen allemaal afgelegen in een gemeenschap van alleen blanken. De interviews worden afgewisseld met beelden van een grote groep krokodillen op een krokodillen farm. De betekenis hiervan is niet helemaal te rijmen met het onderwerp van de film, maar het levert zeker boeiende plaatjes op.
Afrikaanse liefde
Het avondprogramma is lichter verteerbaar dan de zware kost van de middag. Als eerste draait Nairobi Love Story. Deze documentaire van de Oostenrijkse Maria Weber draait om Margareth en Eric, twee geliefden uit de Keniaanse hoofdstad Nairobi. Ze hebben het niet makkelijk, want Margareth behoort tot de Kikuyu stam en Eric tot de Luo´s. Er zijn grote politieke en culturele conflicten tussen deze stammen, die hun oorsprong ver terug in de geschiedenis vinden. Vanwege deze kwestie is de relatie van Margareth en Eric geheim, wat een beetje doet denken aan Romeo & Julia. Toch blijkt uit deze documentaire dat de liefde universeel is. De problemen tussen Margareth en Eric liggen namelijk niet alleen aan hun achtergrond, ze zijn ook van persoonlijke aard. Vooral Margareth denkt veel na over vrijheid, onderwerping en emancipatie. Nairobi Love Story is, vooral door de sympathieke hoofd figuren, een boeiende documentaire over liefde in een Afrikaans land.
Cultuurverschillen
Ook wordt de film Du bist mein Afrika vertoond, een egodocumentaire van de Duitse filmmaker Helmut Schulzeck over zijn relatie met de Keniaanse Wangechi. Schulzeck toont de cultuur verschillen en problemen tussen hem en zijn vrouw. Die verschillen komen vooral naar boven wanneer het stel naar Kenia gaat om Wangechi´s ouders te ontmoeten. Ook komt dan de heimwee van Wangechi, die inmiddels bij Helmut in Duitsland woont, naar voren.
Tijd voor diepgang
Waar op grote filmfestivals vraaggesprekken met filmmakers vaak erg vlug moeten, onderscheidt dit kleine festival zich door na de films lange interviews te houden met regisseurs. Alle makers van de documentaires die vertoond worden op Beeld voor Beeld, zijn op het festival aanwezig. Over voorkennis hoef je dus niet persé te beschikken, want onder leiding van deskundige interviewers zijn de makers bereid de bezoeker in te lichten over de achterliggende verhalen die bij hun films horen. De gesprekken richten zich ook op hoe films worden geïnterpreteerd door kijkers en hoe documentaires bijdragen aan beeldvorming over andere culturen. Geen makkelijke, snelle gesprekken dus. Maar wel reuze interessant voor wie geïnteresseerd is in antropologie en documentaires.
Beeld voor Beeld vond plaats van 1 tot en met 6 juni in het Tropentheater, Amsterdam
Meer informatie: www.beeldvoorbeeld.nl
